Một "chuồng trâu" cày Bitcoin.

Chỉ trong vài tháng, đồng tiền Bitcoin đã tăng giá 600%; để rồi cũng chỉ qua 1 đêm, yêu cầu xem lại đồng tiền này và những đồng tiền cùng loại được các nước đặt ra một cách nghiêm khắc, khiến giá trị của nó tụt giảm nhanh chóng. Có điều, để định nghĩa rõ đây là đồng tiền thế nào, thì dường như người ta vẫn chưa có khái niệm chân xác.

Thậm chí với nhiều người, việc phân biệt tiền ảo với các đồng tiền “thật” cũng rất khó khăn. Vì đơn cử nói về Bitcoin, người ta gọi là tiền điện tử, hoặc tiền ảo, mà cũng là đồng tiền kỹ thuật số. Giao dịch của đồng tiền này cho đến nay, chủ yếu thuộc về giới công nghệ, nhưng sẽ rất nhanh, nếu các nước, hệ thống tài chính ngân hàng các quốc gia thừa nhận, sẽ lan tỏa ra các địa hạt khác, có thể trở thành một đồng tiền “xuyên biên giới”, mà giá trị thực tế… bằng 0.

Phần 1: Tiền ảo đi ra từ… game?

Cách đây không lâu, một chuyên gia công nghệ đã đặt câu hỏi này với đồng Bitcoin. Đơn giản vì những gì đồng tiền ảo này thể hiện, quá gần với những “đồng tiền” trong các trò chơi.

Từ quy trình “đào bới” cho đến lưu giữ, đồng tiền này hoàn toàn ảo nhưng lại có 1 giá trị rất lớn, với… những người quan tâm. Nó chả khác gì đồng tiền “in game” khi các game thủ cùng yêu thích trò chơi nào đó và tìm đủ mọi cách để sở hữu những tài sản vật dụng trong đó.

Để tiện giúp người chơi giao dịch các tài sản đó trong một trò chơi, nhà quản trị game sẽ đưa ra một mệnh giá đồng tiền giao dịch ảo cho trò chơi, có thể đặt tên quy ước là vàng, gold, adena, peso, bạc, đỉnh, ngân lượng, xu… Người chơi càng đông thì đồng tiền đó càng được giao dịch nhiều, và với cộng đồng ấy, đồng tiền ảo “in game” trở thành thứ thu hút người ta nhiều nhất.

Thế là những mô thức kiếm tiền ảo trong game, phục vụ cho cộng đồng người chơi ấy được nảy sinh. Bởi những người chơi không có nhiều thời gian chơi sẽ có nhu cầu đổi tiền ảo trong game bằng các đồng tiền thật ngoài đời. Điều này đơn giản như thuê công lao động, những người bận bịu có thể nhờ người khác kiếm tiền trong game, và giao lại cho họ để họ giao dịch các vật phẩm giá trị trong trò chơi.

Người ta đã ghi nhận phổ biến những “trại cày tiền”, những “nông dân” cày tiền game, tại các tiệm net, thậm chí có cả những công ty “đặc biệt” chuyên thuê các game thủ… cày game lấy tiền ảo bán cho người chơi khác. Nghĩa là những đồng tiền ảo đã qua 1 khâu trung gian giao dịch, sẽ trở thành tiền thật. Mệnh giá của đồng tiền này, nhờ sức ảnh hưởng của trò chơi, sẽ rất cao.

Tiền ảo trong game, và tiền ảo Bitcoin, liệu có khác nhau?

Nhiều game thủ kỳ cựu đã từng mơ ước, tại sao không thể có 1 đồng tiền ảo chung liên lạc giữa các trò chơi với nhau, giúp các game thủ giao dịch thuận tiện hơn và bảo đảm giữ được phần nào những giá trị thành quả chơi game của mình. Nếu có đồng tiền ấy, một game thủ của game này có thể lập tức chuyển qua một game khác mà không phải chơi lại từ đầu, không phải là “một con gà” nữa, mà có thể dùng thành quả kiếm tiền ở game cũ, đổi qua tiền ở game mới và thế là ung dung mua sắm những vật dụng giá trị trong game.

Liệu ai đoan chắc những người đầu tiên khởi xướng ra Bitcoin không nghĩ đến 1 đồng tiền game như vậy? Phải chăng chính đồng tiền này là hiện thực của mơ ước “có thật nhiều tiền ảo” trong thế giới game, mà giới trẻ thời công nghệ số nghĩ tới? Chỉ có thể nhìn thấy, là khởi đầu của 1 đồng tiền ảo trong game đi từ nhận 1 nhiệm vụ nào đó trong trò chơi, rồi người chơi tích cóp công sức lao động của mình để có nó. Đồng tiền ảo như Bitcoin cũng vậy, cũng đi từ yêu cầu xử lý công nghệ khối về dữ liệu thanh toán, giao dịch, trao đổi thông tin… trong giới công nghệ, đáp ứng nhu cầu xử lý khối lượng dữ liệu đồ sộ phát sinh hàng giờ trong thời đại hiện nay, để trở thành tiền công lao động và người bỏ công có thể thụ hưởng.

Thế là giữa những người “cày game” với những người “đào Bitcoin”, đã có chung một hoàn cảnh, một cơ hội như nhau. Những giá trị họ có được, như sự thật ban đầu hoạt động công nghệ mang lại, là hoàn toàn ảo hóa và chỉ thuộc về 1 địa hạt quy ước duy nhất. Một đồng adena vàng sẽ chỉ có giá trị trong trò chơi LineAge. Một đồng Bitcoin cũng sẽ chỉ có giá trị trong hoạt động xử lý dữ liệu blockchain, do Satoshi Nakamoto quy ước.

Đây là lý do để giới công nghệ sau đó, đem những hành động, ngôn ngữ thuần chất game nhất vào trong hoạt động kinh doanh Bitcoin. Những người đầu tư tìm kiếm các đồng tiền ảo này được gọi là “dân cày”, quy trình xử lý các dữ liệu công nghệ để tạo tiền ảo được gọi là “đào Bitcoin”, còn các máy tính phục vụ hoạt động đó được gọi là “trâu”, với mô hình thành lập cả những “chuồng trâu” quy mô. Tất cả gắn với hình ảnh những game thủ đêm ngày cày cuốc tìm tiền “in game”!

Sự khác biệt quan trọng của Bitcoin và các đồng tiền ảo trong cùng hoạt động công nghệ blockchain, so với tiền game, là những người sở hữu và nhất là những người phát minh, đầu tư ra chúng không ngừng tìm kiếm các cơ hội và khả năng “thật hóa” đồng tiền ảo có được, biến chúng từ ảo thành những đồng tiền mệnh giá thật mà không phải qua bất cứ quy định giao dịch tài chính nào.

Một “con trâu” đang được lắp ráp để tham gia vào ngành công nghiệp đào Bitcoin.

Đồng tiền này thật sự là sản phẩm của kỹ thuật số, khi mọi giao dịch đều chỉ diễn ra “ảo hóa”, thông qua Internet bởi 1 giao thức ngang hàng. Không có bất cứ ngân hàng hay tổ chức tín dụng tài chính nào can thiệp vào quá trình giao dịch đó. Nên dù chúng có được những người sở hữu và sử dụng quy ước đạt mệnh giá bao nhiêu, chúng vẫn chỉ là tiền ảo.

Quan trọng ở chỗ, tiền ảo này theo quy ước của những người trong cuộc, lại có giá trị thật, thật đến mức có thể trao đổi ngang mọi đồng tiền trên thế giới. Nếu những người chơi game quen với cảnh 1 game thủ này đến gặp 1 game thủ kia, đổi 1 chiếc xe máy hay 1 cái đồng hồ giá trị, để lấy 1 khoản tiền trong game, hay chỉ là một thanh kiếm trong game, sẽ hiểu giá trị của Bitcoin là thế nào. Mà rõ ràng, phải hiểu như vậy người ta mới định nghĩa được Bitcoin, như là một đồng tiền giá trị thật sự.

Song, dù Bitcoin hay mọi đồng tiền ảo có được giá trị theo quy ước lớn bao nhiêu đi nữa, thì chúng cũng vẫn là “tiền ảo”. Đây là lý do để khi thế giới nhìn lại quá trình vận động đồng tiền này, nỗi lo sợ về 1 giá trị “ảo” đã tăng lên và người ta buộc phải cân nhắc, lợi hại thế nào với đồng Bitcoin, hay với bất kỳ đồng tiền ảo nào khác?

Thanh Nguyên.

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here